Tajemnicy najgorzej strzegą samorządy
Przepisów o ochronie informacji niejawnych najgorzej przestrzega samorząd terytorialny - głosi raport Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. O wiele lepiej pod tym względem ABW ocenia "najwyższe szczeble władzy", a nawet prywatne firmy. Choć ustawa o ochronie tajemnic ma już 10 lat, nadal nie jest w pełni przestrzegana - podkreśla ABW.
"Wyniki ubiegłorocznych kontroli wskazują na stale poprawiający się stan ochrony informacji niejawnych w naszym kraju. Jednakże stan ten należy ocenić jako wciąż odległy od oczekiwanego" - brzmi konkluzja opublikowanego na stronach internetowych Agencji raportu z przeprowadzonych w 2008 r. kontroli ochrony tajemnic w Polsce. Ten 30-stronicowy raport to skrócona wersja niejawnej informacji dla premiera.
Według ABW w realizacji ustawy z 1999 r. nadal są nieprawidłowości, choć mniej jest tych "o znaczeniu zasadniczym, na rzecz uchybień proceduralnych i organizacyjnych". W rezultacie kontroli ABW złożyła do prokuratur 15 zawiadomień o przestępstwach, m.in. wobec tzw. pełnomocników ochrony, którzy w danej instytucji odpowiadają za ochronę tajemnic służbowych, a prowadzili nierzetelne sprawdzenia osób do nich dopuszczanych.
ABW kontrolowała jednostki samorządu terytorialnego, administracji państwowej, resortu sprawiedliwości, służb specjalnych, a także ambasady, urzędy skarbowe i firmy prowadzące działalność gospodarczą, których zadania wiążą się z dostępem do tajemnic. Sprawdzano obieg tajnych akt, prawidłowość ich ochrony i wykorzystywanie systemów teleinformatycznych.
"W zdecydowanej większości kontrolowanych jednostek organizacyjnych stwierdzono drobne nieprawidłowości lub uchybienia formalne, które nie stwarzały bezpośredniego zagrożenia dla przechowywanych i przetwarzanych informacji niejawnych" - głosi raport. "Niestety, ujawniono również przypadki rażącego naruszenia przepisów o ochronie informacji niejawnych - w szczególności w podmiotach, które dotychczas nie były kontrolowane. Najwięcej nieprawidłowości stwierdzono w małych jednostkach organizacyjnych, które dysponują niewielką liczbą dokumentów zawierających informacje niejawne, w szczególności w takich, gdzie występuje jedynie tajemnica służbowa (m.in. na wszystkich szczeblach jednostek samorządu terytorialnego)" - stwierdza raport.
ABW przyznaje, że mniejsze gminy mają trudności z finansowaniem pionu ochrony, organizacji kancelarii tajnej itp. "O ile brak odpowiednich środków ochrony fizycznej można usprawiedliwiać trudnościami z wygospodarowaniem funduszy, o tyle nierzetelność w prowadzeniu ewidencji i udostępnianie dokumentów niejawnych osobom nieuprawnionym świadczy o nieznajomości przepisów lub ich świadomym nieprzestrzeganiu" - napisano. "Przepisy obligują kierowników jednostek organizacyjnych, dysponujących chociażby jednym dokumentem oznaczonym klauzulą +poufne+, do zorganizowania kancelarii tajnej, strefy administracyjnej i bezpieczeństwa" - przypomina raport w kontekście uwag małych samorządów o nieadekwatności przepisów w stosunku do liczby i stopnia tajności przechowywanych akt.
"Zdecydowanie lepiej należy ocenić stan ochrony informacji niejawnych w podmiotach reprezentujących najwyższe szczeble władzy i administracji państwowej oraz w podmiotach niepublicznych realizujących umowy i zadania związane z dostępem do informacji niejawnych w ramach tzw. procedur bezpieczeństwa przemysłowego" - podała ABW. "Jednostki dysponujące tajemnicą państwową zadbały o bezpieczeństwo" - podkreślono.
Zgodnie z ustawą, informacje niejawne - zarówno tajemnica służbowa, jak i państwowa - powinny być udostępniane osobom dającym rękojmię zachowania tajemnicy, czyli po postępowaniu sprawdzającym zakończonym wydaniem poświadczenia bezpieczeństwa. Kontrolując postępowania pełnomocników ochrony dopuszczających do tajemnic służbowych, ABW stwierdziła uchybienia we wszystkich organach, w wielu zaś - rażące nieprawidłowości. Polegały one na niedokonywaniu przez pełnomocników obligatoryjnej pełnej procedury sprawdzeniowej, która ma wpływ na ocenę rękojmi przez daną osobę.
I tak w aktach wielu postępowań ABW odkryła brak istotnych sprawdzeń, np. w Krajowym Rejestrze Karnym, aktach stanu cywilnego czy w kartotekach służb ochrony państwa. Pełnomocnicy niejednokrotnie wydawali poświadczenia wyłącznie na podstawie danych z ankiety wypełnianej przez osobę sprawdzaną - bez ich weryfikowania. ABW podkreśla, że grozi to udostępnianiem tajemnic osobom, które nie powinny mieć do nich dostępu. Dlatego w 2008 r. wszczęto 149 postępowań w celu unieważnienia poświadczeń wydanych z rażącym naruszeniem prawa; unieważniono ich 138. Podjęto też 12 postępowań kontrolnych wobec szefów jednostek i pełnomocników.
ABW skierowała do szefów sprawdzanych jednostek 91 wystąpień pokontrolnych. Wobec rażącego naruszenia przepisów lub podejrzenia przestępstwa, skierowano 15 zawiadomień do prokuratur. Chodziło głównie o niedopełnienie obowiązków służbowych lub ujawnienie tajemnicy służbowej (za oba czyny grozi do 3 lat więzienia). Powodem zawiadomień było najczęściej nierzetelne prowadzenie postępowań sprawdzających przez pełnomocników oraz brak nadzoru nad obiegiem niejawnych akt.
Kontrolując dostęp do tajemnic, ABW nie znalazła nieprawidłowości w administracji państwowej. Stwierdzono zaś np., że do składów sądów orzekających w sprawach, których przedmiotem była tajemnica państwowa lub służbowa, wyznaczano ławników bez poświadczeń (sędziowie mają dostęp do tajemnic z mocy prawa). W samorządach wykryto 5 przypadków udostępnienia informacji niejawnych osobom, które nie miały poświadczeń. W różnych podmiotach do stanowisk związanych z dostępem do tajemnic dopuszczano osoby bez poświadczeń, w wyniku czego doszło do ujawnienia tajemnicy służbowej.
Nieprawidłowości stwierdzone w organizacji ochrony tajemnic dotyczyły głównie powoływania na pełnomocników osób nie mających poświadczeń. "W jednym z kontrolowanych podmiotów dopiero po 8 latach od wejścia w życie ustawy kierownik jednostki organizacyjnej określił wykaz stanowisk, z którymi może łączyć się dostęp do informacji niejawnych" - informuje raport. Z kolei przedsiębiorca, któremu wydano świadectwo bezpieczeństwa przemysłowego, nie poinformował służb o zmianie udziałów spółki - choć musiał, pod groźbą cofnięcia certyfikatu.
Sprawdzając fizyczną ochronę tajemnic, ABW wykryła nieprawidłowości w organizowaniu strefy kontroli osób i pojazdów oraz strefy bezpieczeństwa, w której jest kancelaria tajna. Tylko wobec dwóch organów administracji państwowej ABW nie miała tu zastrzeżeń. W wielu instytucjach strefy bezpieczeństwa nie miały szczególnej kontroli wejść i wyjść oraz przebywania. W nieujawnionych służbach specjalnych stwierdzono nie certyfikowane urządzenia do ochrony tajemnic, m.in. metalowe szafy. W innych instytucjach zdarzało się, że niejawne akta przechowywano poza strefą bezpieczeństwa.
Zdaniem ABW poprawiono ochronę tajemnic w sieciach i systemach teleinformatycznych. Najpoważniejsze uchybienia to wytwarzanie i przechowywanie tajemnic z wykorzystaniem systemów i sieci nie mających akredytacji służby specjalnych. "Przyczynami takiego stanu rzeczy jest najczęściej wygoda i lekceważenie zagrożenia, jakie niesie ze sobą sporządzanie dokumentów niejawnych przy użyciu nie akredytowanych systemów teleinformatycznych. Sporadycznie wynika to z niewiedzy, że informacje niejawne mogą być sporządzane wyłącznie na tzw. bezpiecznych stanowiskach" - głosi raport.
źródło: gazetaprawna.pl
Prawnik Olsztyn Trybunał odpowie na pytanie użytkowników wieczystych o przekształcenie we własnośćPytanie zadał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który powziął wątpliwość co do zapisów, które uniemożliwiały dokonanie przekształcenia we własność użytkowania wieczystego nieruchomości innych niż zabudowane budynkami mieszkalnymi lub garażami.
czytaj dalej...Odmowa przekształcenia użytkowania wieczystego niekonstytucyjnaNiezgodna z konstytucją była odmowa przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości biurowo-warsztatowych w prawo własności - orzekł w czwartek Trybunał Konstytucyjny. Zdaniem TK wynikło to z błędnego przekonania, że mało kogo ten problem dotyczy.
czytaj dalej...Szybciej stracimy prawo jazdy? Za część wykroczeń od lutego będzie więcej punktów karnychOd lutego rozmowa przez komórkę podczas jazdy autem będzie kosztować 5 punktów karnych, teraz tylko 200 zł mandatu. Więcej punktów będzie groziło za jazdę bez pasów (4 zamiast 1) czy przewożenie dzieci bez fotelika (6 zamiast 3) - informuje "Rzeczpospolita".
czytaj dalej...Co zyskali właściciele mieszkań, którzy chcą eksmitować lokatoraNajemcy z sądowymi wyrokami eksmisyjnymi nie mogą mieszkać w wynajmowanych wcześniej lokalach dłużej niż 6 miesięcy. Po tym czasie komornik ma prawo przenieść ich do noclegowni.
czytaj dalej...Orzełek obowiązkowy na strojach reprezentacji? Prezydent podpisał projekt ustawyPrezydent Bronisław Komorowski podpisał w środę własny projekt nowelizacji ustawy o godle, barwach i hymnie oraz o pieczęciach państwowych i ustawy o sporcie. Zakłada on, że na strojach polskich reprezentacji sportowych będzie znajdował się orzełek. Projekt trafi do Sejmu.
czytaj dalej...Sędziowie walczą o stan spoczynku: to jedna z gwarancji naszej niezawisłościPrawo do stanu spoczynku nie jest przywilejem sędziów, lecz jedną z gwarancji zachowania bezstronności i niezawisłości - podkreśliła Krajowa Rada Sądownictwa w wydanym w środę stanowisku. Rada sprzeciwiła się zapowiadanym zmianom dotyczącym stanu spoczynku.
czytaj dalej...Nowelizacja ustawy o ustroju sądów do Trybunału - to decyzja Krajowej Rady SądownictwaKrajowa Rada Sądownictwa zaskarży do Trybunału Konstytucyjnego nowelizację ustawy o ustroju sądów, wprowadzającą m.in. okresowe oceny pracy sędziów i osobny pion administracyjnych pracowników sądów. Rada podjęła taką decyzję na środowym posiedzeniu.
czytaj dalej...Przestępstwo na szkodę spółki przedawnia się na zasadach ogólnychW przepisach przewidziano sytuacje umożliwiające pociągnięcie do odpowiedzialności karnej niezależnie od okresu, jaki upłynął od popełnienia przestępstwa. Czy zasada ta dotyczy też przestępstw związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej?
czytaj dalej...Jak uzyskać obniżenie opłaty rocznej za użytkowanie wieczysteWłaściciel gruntu może podwyższyć użytkownikowi wieczystemu wysokość opłaty rocznej w ramach aktualizacji wówczas, gdy wzrośnie wartość nieruchomości. Jednak nie częściej niż raz na trzy lata
czytaj dalej...Studentom prawa brakuje praktyki. Gotowi są pracować w kancelariach nawet za darmoGłównym zadaniem studenta prawa od dziesięcioleci jest opanowanie na pamięć tysięcy stron kodeksów i ustaw. I choć teoria jest bardzo ważna, to nie wystarczy, by w przyszłości dobrze wykonywać zawód. Studenci i absolwenci prawa, chcąc poznać realia zawodu, za wszelką cenę starają się więc zdobyć staż w kancelariach. Gotowi są pracować za darmo, bo mają świadomość, że uniwersytecka wiedza w tym zawodzie to zdecydowanie zbyt mało.
czytaj dalej...Księgi wieczyste pełne niedomówieńGdyby jakaś pracownia badania opinii publicznej zadała Polakom pytanie, który z rejestrów publicznych jest dla nich najwiarygodniejszym źródłem informacji, to najprawdopodobniej większość wskazałaby na księgi wieczyste. Tymczasem jak twierdzą prawnicy, zawartość tysięcy ksiąg wieczystych zostawia wiele do życzenia.
czytaj dalej...Urzędnicze limuzyny pod lupą kontrolerówUrząd Zamówień Publicznych szykuje zalecenia dotyczące przetargów na samochody.
czytaj dalej...TK: przepisy o zaskarżaniu decyzji ministra zgodne z konstytucjąPrzepisy przewidujące, że minister rozpatruje zaskarżenie złożone na jego wcześniejszą decyzję są zgodne z konstytucją - uznał we wtorek Trybunał Konstytucyjny. Wskazał, że ustawa zasadnicza nie wymaga, by każde zaskarżenie trafiało do wyższej instancji.
czytaj dalej...Tusk nie jestem zwolennikiem, żeby za abonament rtv płacił każdy, kto ma prąd06.12. Warszawa (PAP) - Premier Donald Tusk poinformował we wtorek, że nie jest zwolennikiem projektu ustawy autorstwa KRRiT, zgodnie z którym abonament rtv płaciłoby każde gospodarstwo domowe mające dostęp do elektryczności.
czytaj dalej...Zniknie jedna trzecia sądów rejonowych w Polsce?Od 2013 roku Ministerstwo Sprawiedliwości chce zamknąć co trzeci sąd rejonowy ? ujawnia dzisiejsza ?Rzeczpospolita?.
czytaj dalej...WSA: dane osobowe zawarte w firmowej reklamie są słabiej chronioneDecydując się na wynajem pokoi turystom i reklamując je na portalu internetowym, należy liczyć się z tym, że usługi te będą oceniane różnie, także negatywnie, a tym samym dane osobowe zawarte w reklamie będą słabiej chronione - wynika z wyroku WSA w Warszawie.
czytaj dalej...Abonamentu za telewizję jednak nie zapłacimy razem z rachunkiem za prądPrzewodniczący KRRiT Jan Dworak zapowiedział, że projekt tzw. małej nowelizacji ustawy medialnej będzie gotowy za kilka tygodni. Wyjaśnił, że nowa koncepcja dot. płacenia abonamentu zakłada, że każde gospodarstwo ma możliwość odbioru programów radiowych i telewizyjnych.
czytaj dalej...Stępień: Trybunał Stanu jako figura retoryczna, czyli czym najłatwiej postraszyć przeciwnika politycznegoKilka lat temu pewien adwokat w bezpośredniej rozmowie ze mną, wówczas sędzią Trybunału Konstytucyjnego, chcąc podkreślić wagę instytucji, którą reprezentowałem, przypisał mnie... Trybunałowi Stanu.
czytaj dalej...Sądy powolne, ale docenianePrawie połowa Polaków jest dobrego zdania o sądach, chociaż skarży się na opieszałość ich działania - informuje "Rzeczpospolita" na podstawie sondażu resortu sprawiedliwości.
czytaj dalej...Tomasz Łebek: Nadzór nad zamkniętymi funduszami będzie słabszyNowela ustawy o funduszach inwestycyjnych to wyraz zaufania ustawodawcy do uczestników rynku kapitałowego - mówi Tomasz Łebek, partner w Kancelarii Prawnej Navi Lex.
czytaj dalej...Solidarna Polska zgłosi projekt dot. konfiskaty majątku przestępcówUmożliwienie tzw. rozszerzonej konfiskaty mienia, czyli przepadku majątku należącego do przestępcy, jeśli nie udowodni on jego legalnego pochodzenia, przewiduje projekt nowelizacji prawa karnego, zaprezentowany w sobotę w Sejmie przez klub Solidarnej Polski.
czytaj dalej...Od niedzieli nowe przepisy dla przewoźników drogowychPrzewoźnicy muszą mieć od niedzieli licencję wspólnotową na międzynarodowy przewóz drogowy. Nowe wymogi wprowadzają trzy unijne rozporządzenia, zwane pakietem drogowym.
czytaj dalej...UKE: od niedzieli lepsza ochrona uczestników sms-owych konkursówW niedzielę wchodzi w życie część przepisów nowelizacji Prawa telekomunikacyjnego, które zwiększają ochronę osób korzystających z usług telekomunikacyjnych o podwyższonej opłacie, tzw. premium rate, czyli np. konkursów sms-owych - poinformował w piątek UKE.
czytaj dalej...Płacisz abonament albo zostaniesz wpisany do rejestru długówKRRiT karze za niezapłacony abonament wpisywać do rejestru długów. Prawnicy ostrzegają, że może być to bezprawne - informuje "Gazeta Wyborcza".
czytaj dalej...Dziennikarze chronieni jak funkcjonariusze publiczni? Oto projekt nowelizacji prawa prasowegoNowelizację Prawa prasowego, zakładającą, że dziennikarz i osoby pomagające mu w zbieraniu materiałów korzystają z takiej ochrony prawnej, jaką Kodeks karny przewiduje dla funkcjonariuszy publicznych, złożył w piątek Press Club Polska w Kancelarii Prezydenta.
czytaj dalej... 